Advertisements

میرزا فتحعلی آخوند زاده

Мирза́ Фатали́ Аху́ндов (Ахундзаде́)میرزا فتحعلی آخوندزاده მირზა ფათალი ახუნდოვი از حدود سن 22 سالگی تا پایان عمر در شهر تفلیس زندگی می کرد. او را اندیشه ساز فلسفه ناسیونالیسم جدید ایرانی، مروج اصول مشروطیت و حکومت قانون، اولین سازنده قالبهای امروزی نمایش یا تئاتر در مشرق زمین و از پیشروان اندیشه سکولاریزم و اولین نقادان ادبی و اجتماعی به شیوه امروزی می دانند.
میرزا فتحعلی آخوندزاده به سال 1812 میلادی در شهر نوخه یا شکی زاده شد. در آن زمان شهر شکی در قلمرو ایران قرار داشت. پدر او از اهالی روستایی در شهر خامنه و شهرستان شبستر بود. آخوندزاده از روشنفکرانی بود که حمله اعراب به ایران را عامل مصیبت و بدبختی ایرانیان در طی قرنها و حتا در دوران زندگی خودش میدانست. او خواهان تغییر الفبای عربی در ایران و عثمانی بود. تغییر الفبا در عثمانی نیز هنگام حیات او تحقق نیافت.
اخوندزاده از مخالفان سرسخت چند همسری و خواهان حقوق برابر بین مردان و زنان بود.آخوند زاده ضمن ستایش ایران باستان باور داشت که ایران دارد راه زوال و نیستی را طی می کند و ممکن است تا چند قرن روی آسایش و سعادت را نبیند. بخشی از نوشته این روشنفکر قرن نوزدهم به نقل از وبلاگ روشنفکری : » حیف بر تو ای ایران … زمین تو خراب ، و اهل تو نادان و از فرهنگ و تمدن جهان بی خبر ، و از نعمت آزادی محروم و پادشاه تو دیسپوت (یعنی مستبد) است ، تاثیر ظلم و استبداد ، و زور تعصب و جاهلیت موجب ضعف و ناتوانی تو شده و جوهر قابلیت تو را زنگ آلود و به دنائت طبع و رزالت و ذلت و عبودیت و تملق و ریا و نفاق و مکر و خدعه و جبن و تقیه ، خوگر ساخته است . و جمیع حسنه را از صداقت و عدالت و رفاه و جوانمردی و شجاعت و علوطلبی و بلند همتی و بی طمعی ، از طبیعت تو سلب کرده و طبیعت تو را با ضد این صفات محموده ، مخمر نموده است و یحتمل چندین صد سال خواهد گذشت که تو رونق نخواهی یافت و به آسایش و سعادت نخواهی رسید ، و ملت تو با ملل پیش رفته و متمدن برابر نخواهد شد …»
آرامگاه میرزا فتحعلی آخوند زاده در باغ گیاهی تفلیس თბილისის ბოტანიკური ბაღი قرار دارد. در سال 2012 مراسم بزرگداشت دویستمین سالروز تولد او در تفلیس برگزار شد. شرکت نفت جمهوری آذربایجان بنام سکار  پشتیبان برگزاری این مراسم و نیز انتشار برخی از آثار این متفکر شد. در جمهوری آذربایجان او را یک متفکر آذری و غیر ایرانی معرفی می کنند. هر ملیتی را بخواهید برای آخوندزاده یا آخوندف در نظر بگیرید، تاثیر شهر تفلیس بر جریان روشنفکری در ایران را نمیتوانیم نادیده بگیریم. موضوعی که در پست دوبی دوم هم به ان اشاره کردم.

Advertisements

2 Responses to میرزا فتحعلی آخوند زاده

  1. روزبه says:

    یادش گرامی و راهش پررهرو باد امثال ایشان صدها سال از مردم عصر حاضر ایران هم روشنفکرتزبودند

  2. alex says:

    روانش شاد که نادر مرد زمان بوده و باید ارج نهاده شود

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: